Przejdź do treści

Czym jest oligospermia?

oligospermia
fot. 123rf.com

Szacuje się, że około 15% par starających się o dziecko ma trudności z zajściem w ciążę, a oligospermia to problem, który dotyka około 30% mężczyzn. Czym jest, jakie są jej przyczyny i jak wygląda leczenie?

Zapisz się do newslettera

Czym jest oligospermia?

Oligospermia uznawana jest za jedną z częstszych przyczyn męskiej niepłodności. Według najnowszych ustaleń WHO, o zaburzeniu mówimy wówczas, gdy ilość plemników w 1 ml spermy wynosi mniej niż 15 milionów. Oligospermię diagnozuje się na podstawie ogólnego badania nasienia, a przed jego wykonaniem konieczna jest trzydniowa abstynencja seksualna. 

Jakie są jej przyczyny?

Zbyt mała ilość plemników w spermie może mieć różne przyczyny, choć pomimo wielu badań trudno jest jednoznacznie stwierdzić, co wywołuje omawianą dolegliwość. Najprawdopodobniej schorzenie to może wynikać m.in. z:

  • zaburzeń hormonalnych,
  • stanów zapalnych,
  • raka prostaty,
  • żylaków powrózka nasiennego,
  • wnętrostwa,
  • niedrożnych przewodów wyprowadzających nasienie,
  • przegrzewania jąder,
  • przyjmowania niektórych leków,
  • palenia papierosów,
  • stresującego trybu życia.

Bywa jednak, że jej przyczyny nie da się ustalić, w takim przypadku mówimy o oligospermii idiopatycznej – czyli o nieznanym podłożu.

Zobacz też: Inseminacja nasieniem dawcy dla samotnych. Jakie są możliwości?

Oligospermia – leczenie

Leczenie oligospermii w głównej mierze uzależnione jest od stojącej za nią przyczyny. W przypadku żylaków powrózka nasiennego czy wnętrostwa (umieszczenia jądra w niewłaściwym miejscu) konieczne jest wykonanie zabiegu chirurgicznego. Pozostałe przyczyny eliminowane są farmakologicznie – terapia hormonalna, witaminy i mikroelementy. W leczeniu oligospermii niezwykle ważne jest prowadzenie właściwego stylu życia – zdrowa dieta, aktywność fizyczna, unikanie używek.

Oligospermia a ciąża

Choć nieprawidłowa liczba plemników w ejakulacie jest powodem do niepokoju, to mimo wszystko omawiane schorzenie nie uniemożliwia zapłodnienia. W przypadku miesięcy bezowocnych starań i bezskutecznego leczenia, możliwe jest wykonanie zabiegu inseminacji domacicznej – wprowadzenie w okresie okołoowulacyjnym nasienia bezpośrednio do dróg rodnych kobiety za pomocą specjalnego cewnika, zwiększa szanse na zajście w ciążę.

Zobacz też: Wskazania do in vitro – mężczyzna [WIDEO]

Klaudia Kierzkowska

Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego, miłośniczka podróży, teatru i włoskiej kuchni.

Brak plemników w nasieniu? Ojcostwo i tak jest możliwe!

Czym jest microTESE i komu może pomóc zostać ojcem?

Azoospermia – dla wielu mężczyzn (chociaż należałoby w zasadzie napisać: par) wydaje się być „wyrokiem”. Gdy dowiadują się, że w nasieniu nie ma plemników, zakładają, że jest to równoznaczne z brakiem szans na poczęcie dziecka. Na szczęście nie we wszystkich przypadkach tak jest! Czym dokładnie jest azoospermia i jakie metody leczenia pozwalają mężczyznom z tą właśnie przypadłością zostać ojcami?

Zapisz się do newslettera

Azoospermia – czym dokładnie jest?

Jak to zostało już wspomniane, azoospermią określa się brak plemników w nasieniu (także w osadzie, jaki pozostaje po jego odwirowaniu). Stan ten dotyka 1 proc. mężczyzn i jest przyczyną około 5-10 proc. przypadków niepłodności męskiej. Możemy wyróżnić dwa typy azoospermii:

  • obturacyjną – jest skutkiem niedrożności dróg wyprowadzających plemniki od sieci jądra aż do cewki moczowej. Sam proces wytwarzania owych plemników jest jednak w jądrach zachowany i w znacznej większości przypadków możliwe jest pozyskanie plemników z jądra lub najądrza;
  • nieobturacyjną (inaczej nazywana sekrecyjną) – stoi za nią upośledzenie w procesie wytwarzania plemników w jądrze. Przyczyny tego typu azoospermii dzielimy na przedjądrowe (np. genetyczne, jak chociażby zespół Kallmana czy wrodzona niedoczynność przysadki, lub też nabyte – np. nowotwory w obszarze podwzgórzowo-przysadkowym) oraz jądrowe (np. dysgenezja jąder, czyli ich nieprawidłowa budowa, urazy jąder, radio- bądź chemioterapia etc.). Co istotne, nawet u mężczyzn z azoospermią nieobturacyjną można zwykle znaleźć mikroskopijne obszary, w których dochodzi do spermatogenezy.

MicroTESE – metoda na miarę XXI wieku

W przypadku prób pozyskania plemników u mężczyzn z azoospermią nieobturacyjną najbardziej zaawansowaną metodą jest microTESE (Micro-Dissection Testicular Sperm Extraction), czyli biopsja jądra przy użyciu mikroskopu operacyjnego. To mikrochirurgiczna metodą umożliwiająca powiększenie pola operacyjnego i dzięki temu pobranie niewielkiej ilości tkanki z zachowaną spermatogenezą.

Jak wskazują m.in. wytyczne Europejskiego Towarzystwa Urologicznego, zastosowanie tego typu biopsji wiąże się z nawet 1,5 razy większą szansą na pozyskanie plemników niż w przypadku klasycznej biopsji otwartej.

Zanim w ogóle pojawiła się metoda mTESE, wielu mężczyzn nie mało żadnych szans na biologiczne ojcostwo. Zastosowanie opisywanej tu biopsji – jeśli finalnie zakończy się pobraniem plemników – pozwala w dalszym kroku podjąć leczenie niepłodności metodą in vitro, a konkretnie ICSI.

Z jaką skutecznością wiąże się taka droga leczenia? Obserwacje w Klinice Gameta wskazują, że w przypadku azoospermii nieobturacyjnej plemniki uzyskuje się u ponad połowy pacjentów, u których szanse na znalezienie plemnika podczas tradycyjnej biopsji były minimalne. Podczas pierwszej próby in vitro ciąże uzyskujemy w takich przypadkach u ponad 42 proc. par.

Jak przebiega biopsja microTESE?

Wykonuje się ją w znieczuleniu ogólnym. Specjalista robi drobne nacięcie worka mosznowego, by móc dostać się do jąder, a następnie analizuje pod mikroskopem kanaliki nasienne i poszukuje miejsc, w których dochodzi nawet do niewielkiej produkcji plemników. Z nich pobiera się wycinki tkanki, by w kolejnym kroku embriolodzy mogli wyszukać takie plemniki, które są zdolne do zapłodnienia komórki jajowej metodą in vitro (ICSI). W dużej części przypadków pobiera się kilka tego typu wycinków. Cały zabieg trwa około 1 godziny, a po kilku kolejnych mężczyzna może wrócić do domu.

Co ważne, tak pobrane plemniki mogą być użyte do zapłodnienia metodą in vitro od razu bądź poddane zamrożeniu.

Zabieg microTESE powinien byś szczególnie rozważony właśnie u pacjentów z azoospermią nieobstrukcyjną, których dotyczy niskie prawdopodobieństwem znalezienia plemników w jądrach (mają wysokie stężenie hormonu FSH w surowicy, małą objętość jader), a także u mężczyzn, u których nie znaleziono plemników podczas standardowej biopsji jąder TESE – wyjaśnia dr Jacek Przybyła z Kliniki Gameta w Rzgowie koło Łodzi

Pamiętajmy jednak, że mikrochirurgia wymaga od urologa wysokiego wykwalifikowania oraz niezwykłej precyzji. „Metoda microTESE zastosowana na Uniwersytecie Cornell jest z powodzeniem oferowana w naszym ośrodku. Możliwość zaoferowania moim pacjentom najbardziej zaawansowanego leczenie daje mi komfort i satysfakcję. Jestem dumny, że pracuję z najlepszymi specjalistami również w dziedzinie biopsji jąder, dzięki czemu zwiększamy szansę na spełnienie marzeń naszych pacjentów o rodzicielstwiepodsumowuje dr Paweł Radwan, ginekolog i specjalista medycyny rozrodu.

Więcej informacji uzyskasz na stronie: https://gameta.pl/leczenie-nieplodnosci/mikrochirurgiczna-ekstrakcja-plemnikow-z-jader-micro-tese/

 

 

Redakcja In Vitro Online

Jedyny poradnikowy portal o in vitro.